SEYDİŞEHİRLİ MEHMET EMİN ATALAY (1892-1985)
SEYDİŞEHİRLİ MEHMET EMİN ATALAY (1892-1985)
Yazı boyutu
<p>1308/1892’de Seydişehir’de doğdu. “Hacı Memiş Efendizadeler” sülalesindendir. İbtidai (ilkokul) ve</p>
<p>rüştiye (orta) tahsilini Seydişehir’de yaptıktan sonra Konya medreselerinde ilim tahsili yaptı. Konya</p>
<p>İl MEM Özlük Arşivinde bulunan tercümeihâl varakasında hayat hikâyesini şöyle vermektedir: “İsmim</p>
<p>Mehmet Emin, şöhretimize “Hacı Memiş Efendizadeler” derler. Bir sülale-yi marufeye mensup değilim. Pederimin</p>
<p>ismi İsmail Hakkı, mesleği ilmiyeye mensup, şöhretine “Hacı Memiş Efendizade” derler. (Validemin</p>
<p>ismi Ayşe Hanım’dır.)</p>
<p>1308/1892 tarihinde Şeydişehri kazasında tevellüt ettim (doğdum). Türkiye memalikinde Konya’nın</p>
<p>Seydişehir kazası sıbyan mektebinde badehu (daha sonra) rüştiyede son sınıfa kadar tahsil etmiş isem de</p>
<p>müddet-i medidede (uzun süre) maruz kaldığım namizaclığım hasebiyle şehadetname ahzına muvaffak</p>
<p>olamadım. Ahiren müderris Rasih Efendi Medresesi’nde sarf, nahiv tahsil ederek 1325/1909 senesinde Konya’da</p>
<p>Ağazade Bekir Efendi Medresesi’ne duhul ettim. Elyevm müsevvid bulunan Bergamalı Hacı Hasan</p>
<p>Efendi’den mantık, meani, fıkıh ve akaidin ilk devresini gördüm. Bilahare Konya Hukuk müdavimlerinden</p>
<p>Seydişehirli Abidin Efendi’den hesap, hendese tarih coğrafya fenlerini okudum. Bilahare seferberlik zuhuruyla</p>
<p>asker edildim. Konya’da bulunan heyet-i talimesi meyanında bir sene muallim olarak kaldım ve onbaşı</p>
<p>çavuş rütbelerini aldım.</p>
<p>Sonra polis memurluğuyla Dersaadet’e (İstanbul’a) gittim. Dersaadet Polis Müdüriyeti Umumiyesi</p>
<p>kadrosuna 28 Haziran 1332/1916 tarihinde kayıt edilerek Şehremini bilahare Beyoğlu Polis merkezlerinde muzabıtlık ve komiser muavini vekâletinde ifa-yı vazife ederek merkez muzabıtlığında bulunan</p>
<p>İstanbul Sultanisi (Lisesi) mezunlarından İstanbullu Nazif Efendi’den hesap, hendese son kısımlarını tahsil</p>
<p>ettim.</p>
<p>1333/1917 senesinde Dersaadet Medresetü’l-hattatin’e (Hattatlar Medresesi’ne) girdim. Bir sene kadar</p>
<p>rika hattına çalışmış isem de muallimlik mabeyn kâtipliğine alınmasıyla vazifesi münhal kaldığından ikmaline</p>
<p>muvaffak olamadım. Ahiren (daha sonra) komiser muavinliği namzetleri tahvilen küşat edilmiş (açılmış)</p>
<p>mektebe tasdik edildim. Mektepte tahsil etmekte iken mütarekenin huluyle (Mondros Ateşkes anlaşmasının</p>
<p>girmesiyle) askeri ecnebiye (İngiliz işgal askerleri) tarafından mekteb sed edilerek (kapatılarak) hitamıyla</p>
<p>(sona ermesiyle) beraber şehadetname ahzına (diploma almaya) muvaffak olunamamıştır ve tekrar</p>
<p>kema fi’s-sabık (eskiden olduğu gibi) memuriyetime avdetle (dönerek) 8 Temmuz 1335/1919 tarihine kadar</p>
<p>Beyoğlu merkezinde ifa-yı hizmetle tarih-i mezkûrda istifa eyledim. 23 Temmuz 1335/1919 tarih ve 35412/3</p>
<p>numaralı ifa-yı vazife mazbatası aldım. Türkçe okur-yazar ve tekellüm ederim (konuşurum). Başka lisan (yabancı</p>
<p>dil) bilmem.</p>
<p>Mekteb-i ibtidai muallimliği (ilkokul öğretmenliği) için yedimde (elimde) 10 Eylül 1337/1921 tarih ve 97</p>
<p>umumi, 18 hususi numaralı ehliyetname (belge) vardır. Elvelce ber-vechi arz (daha önce arz ettiğim gibi)</p>
<p>Dersaadet (İstanbul) polis memuriyetinde bulundum. Tercümeihal varakası verdim. Maa-zamaim (zamlarla</p>
<p>birlikte) 2.200 kuruş maaş aldım. Rütbe nişan ve madalyam yoktur.</p>
<p>1338/1922 senesinde 600 kuruş maaşı aslimle Bozkır’ın Ahırlı karyesi muallimliğine tayin edildim.</p>
<p>1 Eylül 1338/1922 tarihînden vazifeye mübaşeret ettim. 1340/1924 senesi Mart’ından itibaren maaşım</p>
<p>800 kuruşa iblağ edildi. Elyevm (bugün) maa-zamaim (zamlarla birlikte) 3.100 kuruş maaş alıyorum. Bulunduğum</p>
<p>memuriyetimden infisalim (istifa ve ayrılmam) vuku bulmamıştır. Hiçbir vecihle taht-ı muhakemeye</p>
<p>(soruşturmaya) alınmadım ve ceza görmedim. Bozkır kazası Ahırlı karyesi muallimi 21 Mayıs</p>
<p>1340/1924.”218</p>
<p>12 Kânunuevvel/Aralık 1927’de bakmakla yükümlü olduğum kişiler: “70 yaşında babam (İsmail Hakkı</p>
<p>1866-1931); 28 yaşında Zekiye(1899-?) isminde ve 20 yaşında Hatice (1907-?) isminde iki zevcem; 15 ya-</p>
<p>şında Ahmet (1912-?) isminde bir hizmetçi çocuk ve bir yaşında Zehra (1926-?) isminde bir kızım vardır</p>
<p>ki ceman beş nüfustan ibarettir.219 Bu tarihten sonra Hakkı ve Mesut isminde iki oğlu daha dünyaya gelmiştir.</p>
<p>218 Konya İl MEM Özlük Arşivi, KMEM2-33_0007-9.</p>
<p>219 Konya İl MEM Özlük Arşivi, KMEM2-33_00015.</p>
<p>KONYA ÖĞRETMENLERİ</p>
<p>210</p>
<p>Mehmet Emin Bey, Konya İlk Tedrisat Meclisi’nden aldığı 10 Temmuz 1337/1921 tarihli 97/18 numaralı</p>
<p>mutabakat ehliyetname ile muallim muavinliğine atanmış bilahare 1929 senesinde Konya Muallim Mektebi’nde</p>
<p>açılan kursa iştirak ederek 1124 Sayılı Kanun mucibince köy muallimliği belgesi almıştır.220</p>
<p>Bundan sonraki resmi görevleri şöyledir: 20 Eylül 1926’de Seydişehir Kisecik, 1 Eylül 1927’de Bozkır Ahırlı,</p>
<p>27 Ekim 1928’de Bozkır Akkise, 19 Ekim 1938’de Eğiste, 16 Kasım 1939’da Bozkır Koçaş ve 24 Eylül 1941’de</p>
<p>Seydişehir Gevrekli mektebinde görev yaptı. 1 Aralık 1945’te emekliye ayrıldı.</p>
<p>Mehmet Emin Bey, 1945’te öğretmenlikten emekli olduktan sonra Seydişehir Bostandere köyünde</p>
<p>Cuma vaizliğinde bulundu. 1952’de Yeni Cami imamı M. Said Ünal vefat edince müftülükte yapılan imtihanı</p>
<p>kazanarak Yeni Cami imamlığına getirildi. Sabah namazlarından sonra bazı kimselere Arapça dersleri verdi.</p>
<p>Fahri Kur’an Kursu hocalığı ve Yeni Cami imamlığını 1968’e kadar sürdürdü. “Hacı Emin Hoca” diye meşhur</p>
<p>olan Mehmet Emin Bey, 27 Şubat 1985’te Seydişehir’de vefat etti. Akyol Mezarlığı’na defnedildi. Mezar ta-</p>
<p>şında: “Merhum Hakkı oğlu Hacı M. Emin Atalay hoca efendi ruhuna Fatiha. D.12308-Ö.27.2.1958” yazılıdır.</p>
