TBMM Başkanlığı’na sunulan ve kamuoyunda büyük yankı uyandırması beklenen 12’inci Yargı Paketi (Torba Kanun), adalet sisteminde köklü değişikliklere gidiyor. Miras kalan malların ucuza satılmasından yasal faiz hesaplamalarına, bilirkişi reformundan idari yargıdaki yeni düzenlemelere kadar milyonlarca vatandaşı ilgilendiren kritik maddeler netleşti.

İşte Türkiye Gazetesi'nin haberine göre meclis tatile girmeden yasalaşması beklenen yeni torba kanun paketinin öne çıkan tüm detayları:

1. Miras Kalan Taşınmazlar Ucuza Gitmeyecek: "Kapalı Devre" İhale

Ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davalarında yaşanan en büyük mağduriyetlerden biri sona eriyor. Taşınmazların icra yoluyla dışarıya değerinin altında satılmasının önüne geçmek amacıyla sistem tamamen değişiyor.

• Mirasçılara Öncelik: Miras yoluyla intikal eden konut, arsa ve taşınmazların satışında aile bireylerine öncelik tanınacak.
• İlk İhaleye Yabancı Katılamayacak: Satışa çıkarılan taşınmazın ilk açık artırmasına dışarıdan üçüncü şahıslar katılamayacak. İhale, kapalı devre usulüyle sadece mirasçılar arasında gerçekleştirilecek.

2. Sabit Faiz Dönemi Bitiyor: Enflasyon Koruması Geliyor

Paranın enflasyon karşısında değer kaybetmesini önlemek ve alacaklı-borçlu arasındaki adalet dengesini kurmak amacıyla sabit yasal faiz oranı usulü terk ediliyor.

• Sözleşmede faiz oranının belirtilmediği durumlarda, uygulanacak yasal faiz oranı artık Merkez Bankası reeskont oranının yüzde 80'i esas alınarak değişken bir şekilde hesaplanacak.

3. Devlete Karşı Doğrudan İcra Takibi Yapılamayacak

İdare (devlet kurumları) aleyhine hükmedilen para alacaklarında doğrudan icra takibi başlatma dönemi kapanıyor.

• Vatandaşların icra yoluna başvurmadan önce ilgili resmi kuruma başvuru yapması zorunlu olacak.
• Eğer ilgili idare 1 ay içinde ödemeyi gerçekleştirmezse, ancak o zaman icra takibi başlatılabilecek.

4. Keyfi Bilirkişi Raporlarına "Disiplin" Freni

Yargılama süreçlerini uzatan ve gereksiz masrafa yol açan bilirkişi raporlarına sıkı bir denetim getiriliyor. Teknik veya özel uzmanlık gerektirmeyen, yalnızca hukuki bilgiyle çözülebilecek konularda bilirkişiye başvuran hâkim ve cumhuriyet savcıları hakkında disiplin işlemi (uyarma cezası) uygulanabilecek. Böylece davaların daha kısa sürede ve daha ekonomik sonuçlanması hedefleniyor.

5. Mahkemelerin İş Yükünü Azaltacak "Tek Hâkim" Düzenlemesi

İdari yargıda davaların süratle karara bağlanması amacıyla tek hâkimin bakabileceği davaların kapsamı genişletiliyor:

• Konusu 486 bin Türk Lirasını geçmeyen iptal ve tam yargı davaları,
• Öğrenciler ve kamu görevlilerine ilişkin belirli uyuşmazlıklar, artık heyet yerine tek hâkim tarafından hızla karara bağlanacak.

6. Verilerin Silinmesi ve HAGB Kısıtlaması

Yeni paket, kişisel verilerin korunması ve insan hakları odaklı iki önemli maddeyi daha barındırıyor:

• Genetik ve Dijital Veriler: Genetik veriler, beraat veya takipsizlik durumunda derhal; diğer hallerde ise 20 yıl sonra savcı huzurunda yok edilecek. Adli emanetteki dijital veriler ise karar kesinleştikten 15 yıl sonra silinebilecek.
• Kötü Muameleye HAGB Engeli: İşkence, eziyet ve kamu görevlilerinin görevleri sırasında işlediği "kötü muamele" suçlarında artık Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) kararı verilemeyecek.