Köyde “aslan”, şehirde “kuzu” gibi
Birkaç farklı yüze sahip olan bu “köy baronları”; köyde “aslan”, şehirde “kuzu” gibidirler.
Yazı boyutu
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Anadolu’da bazı beldeler için kullanılan bir deyim vardır. “Burası iki yarlık” derler. Ya da, “bu köyde hala iki yarlık devam ediyor” derler. Pekala ; “iki yarlık” ne demektir?</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Şu demektir: Köy, fikri bakımdan ya da diğer bütün ilişkiler bakımından ikiye bölünmüş haldedir. Köy namına alınacak bir karar için köy halkının görüşlerine başvurulduğunda; konunun doğruluğu ya da yanlışlığı üzerinde bir fikir birliği oluşmaz.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Tarafın birisinin “doğru” olarak gördüğü bir konu, diğeri için mutlaka “yanlış”tır. Ya da “yanlış” olarak görülen bir konu diğeri için kesinlikle “doğru”dur.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Birinin “ak” dediğine diğerinin “kara” demesi “iki yarlık”ın doğasındandır.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">“Kara” demese bile “ak” dememesi yani tarafların bir noktada buluşmamasıdır asıl olan.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Bu durum, köydeki sosyal hayata her yönüyle sirayet eder.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Sohbetlerin konusu “iki yarlık”ın, kendiliğinden oluşmuş ama yazılı olmayan kanunlarına ve kurallarına göre gelişir.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Sohbetlerin konusu olan kişiler farklı tarafların azaları iseler karşı grubu ve grubun azalarını sürekli olarak kötülemek, yermek zorundadırlar.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif""> Sürekli olarak onun aleyhinde olmak zorundadırlar.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Onların sevecen tavırlarına bile sevgiyle bakılmaz. Onlardan kız alınıp verilmez.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif""> Onların gittiği kahvehanelere hatta onların gittiği camilere bile gidilmez.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Aynı camide bulunmak zorunluluğu bulunsa bile aynı safta yer alınmaz. Halbuki; onlar aynı mahallede komşudurlar. Sabah kalktıklarında ilk gördükleri sima birbirlerinin simasıdır.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Aynı havayı teneffüs eder, aynı çeşmenin suyundan yudumlarlar. Belki de her sabah onu uyandıran ses komşusunun sesidir. Fark etmez ki, köy “iki yarlıktı”tır.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif""> “İki Yarlık”ın da kendine göre kuralları(!) vardır. Bu kurallar sadece köyde yaşamak zorunda olanları bağlamaz. Bu sıkıcı hayattan kendini kurtarıp başka dünyalara açılmak isteyenlerin de iki eli yakasındadır “iki yarlık”ın. “İki Yarlık” kurallarını köyden ayrılmak isteyenlere de uygular.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Çelmesini onların ayağına da takmak zorundadır. Yoksa hayatiyetini sürdürmesi mümkün olmaz.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Şöyle ki; 1970 yılında, köy ilk okulunun son sınıfında okuyan öğrenciler Yatılı İlköğretmen Okulu sınavlarına girmek için şehre giderler. “İki Yarlık”ın ağa babaları, “İki Yarlık”tan nemalanan “kelek kesenler”, bir şekilde bürokrasiyle içli dışlı olmuş “köy baronları” karşı tarafın çocuklarının imtihanı kazanmamalarını temin için girişimde bulunurlar. “İki Yarlık”, görevini (!) bitirir mi böylelikle? Hayır bitirmez.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Ortaokulu bitirmiş ve belediyeye memur olarak alınacakların karşısına dikilir bu defa da. Kendi grubunda olmayanların belediyede işe girmelerine mani olmaya çalışır.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">“İki Yarlık” olan bir köyün ahvali üç aşağı beş yukarı bu şekildedir. İşte; köylerin, ilçelerin, illerin ve dahası ülkenin kalkınamayışının yegane müsebbibi karşınızdadır.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">“İki Yarlık.” Uygulayın şimdi ülkenin kaderine hükmeden anlı şanlı şahsiyetleri, düşünceleri, makamları...</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif""> “İki Yarlık” sen nelere kadirsin... Bu mantık; köylerin kalkınamayışının, köylerden “böyyük zatlar”ın çıkamayışının asıl nedenlerindendir.</span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif""> <strong>Çünkü o köyün büyüğü, hiç kimsenin kendinden büyük olmasını istemez. “Köydeki her şey kendisinden sorulsun, köye yapılacak tüm hizmetler kendi uhdesinde olsun, köyün çocukları onun izni ile okusun, köyden atanacak memurlar onun izni ile atansın, köye yapılacak hayırlar onun izni olmadan yapılmasın.” Birkaç farklı yüze sahip olan bu “köy baronları”; köyde “aslan”, şehirde “kuzu” gibidirler. </strong></span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif""><strong>Köyde; “astığın astık, kestiğini kestik” sayan, hiç bir kimseye hesap vermeyen “köy baronları”nı bu şekilde güçlü oldukları müddetçe; yağdanlıkları, yalakaları yaptıkları şer işlerde bile hep bunların arkasında dururlar. Şimdi asıl sorumuzu soralım: </strong></span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif""><strong>“Bu İki Yarlık meselesi, “İki Yarlıklı Köy” meselesi daha makro anlamda size neyi hatırlatıyor? </strong></span></span></p>
<p><span style="font-size:20px"><span style="font-family:Calibri,"sans-serif"">Böyle bir anlayışın hüküm sürdüğü köy gelişebilir mi sizce? Bu köy gelişse gelişse, o “köy baronu”nun ufku kadar gelişebilir. Ufku geniş olanların da zaten “baron” olmaları düşünülemez.</span></span></p>
