Kira Tespit Davasında Evi Boşaltan Kiracı Masraf Ödemeyecek
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, yeni kira dönemi başlamadan sözleşmesini usulüne uygun sona erdirip taşınan kiracının, konusuz kalan kira tespit davasının yargılama …
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, yeni kira dönemi başlamadan sözleşmesini usulüne uygun sona erdirip taşınan kiracının, konusuz kalan kira tespit davasının yargılama giderlerinden sorumlu tutulamayacağına hükmetti. Karar, bölge adliye mahkemeleri arasındaki görüş ayrılığını giderdi.
Kira tespit davasında masraf tartışması nasıl doğdu?
Ev sahibi kira bedelinin tespiti davası açtıktan sonra kiracı yeni dönem başlamadan evi boşaltırsa dava konusuz kalıyor. Bu durumda yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin kim tarafından ödeneceği konusunda bölge adliye mahkemeleri farklı kararlar veriyordu.
İstanbul, Bursa, Antalya ve Sakarya bölge adliye mahkemelerinin hukuk daireleri bu soruya birbirinden farklı yanıtlar verdi. Çelişkinin giderilmesi için İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri Başkanlar Kurulu, konuyu Yargıtay'a taşıdı.
Yargıtay kira tespit davası hakkında ne karar verdi?
Ev sahibinin dava hakkı, kiracının fesih hakkını kaldırmıyor
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi önce kira tespit davasının işleyişini hatırlattı. Ev sahibi kira tespit davasını her zaman açabiliyor. Dava yeni kira döneminden en az 30 gün önce açılırsa, belirlenecek kira bedeli yeni dönemin başından itibaren kiracıyı bağlıyor.
Öte yandan Türk Borçlar Kanunu, konut ve çatılı işyeri kiracısına sözleşme süresinin bitiminden en az 15 gün önce bildirimde bulunarak sözleşmeyi yenilememe hakkı tanıyor. Daireye göre ev sahibinin dava açma hakkı, kiracının bu hakkını ortadan kaldırmıyor.
Yargılama giderleri kiraya veren üzerinde kalacak
Kiracı kanuni hakkını kullanıp yeni dönem başlamadan taşınmazı tahliye ettiğinde, davanın açılmasına sebebiyet verdiğinden söz edilemiyor. Bu nedenle kiracının yargılama giderlerinden sorumlu tutulması usul ve yasaya aykırı bulundu; giderlerin kiraya veren üzerinde bırakılması gerektiğine hükmedildi.
Karar her kiracı için geçerli mi?
Karar, kira tespit davası açıldıktan sonra taşınan her kiracının otomatik olarak masraftan kurtulacağı anlamına gelmiyor. İki koşul belirleyici:
- Sözleşmenin kanuni bildirim süresine uygun olarak sona erdirilmesi,
- Tahliyenin yeni kira dönemi başlamadan gerçekleşmesi.
Bildirim süresi kaçırılırsa veya yeni dönem başladıktan sonra taşınılırsa sonuç değişebiliyor.
Kiracı ve ev sahipleri için pratik bilgiler
Kira bedelinin tespiti davasının şartları, emsal kira bedellerinin nasıl değerlendirildiği ve konuya ilişkin önceki içtihatlar kira tespit davası: şartlar, süreler ve Yargıtay kararları rehberinde derleniyor. Kiracının sözleşmeyi hangi sürelerde ve hangi yöntemle sona erdirebileceği ise kira sözleşmesinin feshi ve bildirim süreleri başlıklı yazıda açıklanıyor.
Kira tespiti dahil kira ilişkisinden doğan uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunlu. Sürecin işleyişi ve ücretler hakkında detaylı bilgi içinkira uyuşmazlığında zorunlu arabuluculukyazımıza da göz gezdirebilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Kira tespit davası ne zaman açılmalı?
Dava her zaman açılabilir. Ancak belirlenecek bedelin yeni dönemin başından itibaren uygulanması için dava, yeni kira döneminden en az 30 gün önce açılmalı ya da kiracıya bu süre içinde yazılı artış bildirimi yapılmış olmalıdır.
Kiracı sözleşmeyi yenilememeyi ne zamana kadar bildirmeli?
Konut ve çatılı işyeri kiracısı, sözleşme süresinin bitiminden en az 15 gün önce bildirimde bulunarak sözleşmeyi yenilememe hakkına sahiptir.
Dava konusuz kalırsa vekâlet ücretini kim öder?
Kiracı yasal süresinde fesih bildirip yeni dönem başlamadan tahliye ettiyse, yargılama giderleri ve vekâlet ücreti kiraya veren üzerinde bırakılır.