14-20 MART 2023 TUZA DİKKAT HAFTASI
14-20 MART 2023 TUZA DİKKAT HAFTASI
Yazı boyutu
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">Dünyada en önemli halk sağlığı sorunu olarak kabul edilen kronik hastalıklar, ülkemizde de meydana gelen ölümlerin başlıca nedenlerindendir. Erken ölümlere yol açan ve kişilerin yaşam kalitesini olumsuz yönde etkileyen kronik hastalıklar için en önemli değiştirilebilir risk faktörleri; aşırı tuz tüketimini de kapsayan sağlıksız beslenme, fiziksel aktivite yetersizliği, sigara kullanımı ve alkolün zararlı kullanımıdır. </span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">Yüksek kan basıncı (hipertansiyon) ülkemizde ölümlerin ve hastalık yükünün en önemli nedeni olan kalp hastalıklarının önde gelen risk faktörüdür. Kan basıncı seviyesinin en önemli belirleyicisi, diyetle alınan sodyum yani tuz miktarıdır. Yüksek sodyum (günde 2 gramdan fazla) ya da tuz (günde 5 gramdan fazla) tüketimi; yüksek kan basıncı, artmış kalp hastalıkları ve inme riski oluşturur. Ayrıca aşırı tuz tüketiminin mide kanseri, osteoporoz, böbrek hastalıklarının gelişimiyle de yakından ilişkili olduğu belirlenmiştir. Tuz tüketiminin azaltılması yüksek kan basıncının ve buna bağlı olarak inme, kardiyovasküler hastalıklar ve böbrek hastalıklarının azaltılmasında en kolay yol olarak gösterilmektedir. Diyetteki tuz miktarının günde 1 gram azaltılması felçleri %5, kalp krizlerini %3; günlük tuz alımının 5 gramın altında olması ise inme riskini %23 ve genel olarak kardiyovasküler hastalıkların %17 azalmasını sağlayacaktır.</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">Dünya Sağlık Örgütü; yüksek tansiyon, kalp hastalıkları, böbrek hastalıkları başta olmak üzere şişmanlık, şeker hastalığı ve bazı kanser türlerinden korunmak amacıyla tüketilmesi gereken tuz miktarını <strong>günde 5 gram(tepeleme bir çay kaşığı veya silme bir tatlı kaşığı)</strong> olarak önermektedir. Bu miktar yemeklere tuz eklenmeden doğal olarak günlük tüketilen yiyecek ve içeceklerle sağlanmaktadır. Ülkemizde yapılan çalışmalarda tuz tüketiminin <strong>(ortalama 15 gr/gün)</strong> Dünya Sağlık Örgütü’nün önerdiği değerin üzerinde olduğu gösterilmiştir.</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">Halkımızın sağlığının korunması ve hastalıkların oluşumunun önlenmesinde çok sektörlü bir yaklaşım ile toplumumuzda tuz tüketimin kademeli olarak önerilen seviyelere düşürülmesi için Bakanlığımız tarafından Kasım 2011 yılından beri “Türkiye Aşırı Tuz Tüketiminin Azaltılma Programı" uygulanmaktadır. Bu uygulamalar içerisinde ekmek, salça, peynir ve zeytinde yapılan azaltma çalışmaları önemlidir.</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444"> Bu kapsamda fazla tuz tüketiminin sağlık üzerine olumsuz etkilerine yönelik kamuda farkındalık oluşturulması ve bilgilendirme yapılması amacıyla her yıl belirlenenfarklı bir tarihte ve temada <strong>“Tuza Dikkat Haftası” </strong>gerçekleştirilmektedir. Bu yıl <strong>14-20 Mart 2023</strong> tarihleri arasında <strong>“Hepimiz Çok Fazla Tuz Tüketiyoruz: Aşırı Tuz Tüketimini Azaltmanın 5 Yolu” </strong>(#5yol5gram #tuzuazaltmanın5yolu) teması ile çeşitli etkinlikler düzenlenecektir.</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">Bizler de günlük aldığımız tuz miktarını azaltmak için ilk olarak aşağıda yer alan <strong>Tuzu Azaltmanın 5 Yolu’nu</strong> uygulamaya başlayabiliriz.</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">Aşırı Tuz Tüketimini Azaltmanın 5 Yolu;</span></span></strong></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">1. </span></span></strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">Yaptığınız yemeklerde kullandığınız tuz miktarını yavaş yavaş azaltın, ağız tadınız zamanla az tuza alışacaktır.</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">2. </span></span></strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">Yemeklerinizi lezzetlendirmek için tuz yerine; çeşitli baharatlar, dereotu, maydanoz limon ve sarımsak gibi besinler kullanın.</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">3. </span></span></strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">Çocuklarınızda yemeklerine tuz ekleme alışkanlığı gelişmemesi için sofranızdan tuzu ve tuzlu sosları kaldırın.</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">4. </span></span></strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">Hazır besinleri satın almadan etiketini mutlaka okuyun ve daha az tuz içerenleri tercih edin.</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">Özellikle;-</span></span></strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444"> Hazır soslar (soya sosu, ketçap sos, barbekü sos, tartar sos, salsa sos, hardal, makarna sosu gibi),</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">- Atıştırmalık ürünler (cips, tahıl bazlı bar, meyve bazlı bar, ekstrüde ürünler, patlamış mısır gibi),</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">- Tuzlanmış kuruyemişler (fındık, fıstık, ceviz, badem, leblebi, kavurga, kabak ve ayçiçeği çekirdeği, her türlü çekirdek içi vb.),</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">- Balık konserveleri, tuzlanmış, tütsülenmiş ve/veya salamura edilmiş et ve balık ürünleri,</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">- Aromalı/aromasız, doğal/doğal olmayan mineralli içecekleryüksek miktarlarda tuz içermektedir.</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">5. </span></span></strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#444444">Turşu, konserve, salamura yaprak, zeytin ve peynir gibi besinleri tüketmeden önce mutlaka suyla yıkayın/suda bekletin; daha fazla taze sebze ve meyve tüketin.</span></span></span></span></span></p>
<p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""> </span></span></span></p>
<p style="text-align:center"><span style="font-size:12pt"><span style="background-color:white"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="color:#943634">DAHA AZ TUZ, DAHA SAĞLIKLI YAŞAM.</span></span></strong></span></span></span></p>